İslâm Âlimleri

Kaynaklandırılmış biyografiler

İslâm Âlimleri

Âlimleri ad, lakap, dönem, şehir, hoca, talebe, seyahat ve eser bilgileriyle inceleyin.

3.902yayımdaki âlim

Âlimleri tanıyın

3.902 kayıt

Âlim kaydı

YAHYÂ BİN ZEKERİYYA

?–? Şehir kaydı yok

İmâm-ı a’zam hazretlerinin talebelerinin ileri gelenlerinden. Fıkıh ve hadîs âlimi. Yahyâ bin Ebî Zaide ve Yahyâ bin Zekeriyyâ bin Ebî Zaide diye de anılan Yahyâ bin Zekeriyyâ, ( radıyallahü anh ), aslen Kûfelidir. Babası, devrinin büyük âlimlerinden Zekeriyyâ bin Ebî Zâide’dir. Muhammed bin Mübeşşir el-Hemedânî’nin azâdlı kölesidir. Doğum târihi bilinmemekle beraber ba’zı kaynaklarda altmış üç yaşında 183 (m. 799) senesinde Medâin’de kadılık yaparken vefât ettiği yazılıdır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ EFENDİ

1554–1644 İstanbul

Osmanlı devletinin yirmiyedinci şeyhülislâmı. İsmi Yahyâ olup, Şeyhülislâm Bayram-zâde Zekeriyyâ Efendi’nin oğludur. Annesi Rukiyye hanımefendidir. 961 (m. 1554) senesinde İstanbul’da doğdu. 1053 (m. 1644) senesi Zilhicce ayının sekizinci gecesi İstanbul’da vefât etti. Fâtih Sultan Mehmed Hân Câmii’nde cenâze namazı kılınıp, babasının Çarşamba’daki türbesine defnolundu. Türbesi, Kovacı Dede mezarlığının karşı tarafında idi. Orada Dâr-ül-hadîs Medresesi de vardı. Fâtih Câmii’nden gelip Çarşamba’ya giden cadde, Kovacı Dede kabristanlığı ile şeyhülislâmların gömülü bulunduğu etrâfı duvarla çevrili mezarlığı birbirinden ayırır idi. Bilâhare yolu genişletmek için Zekeriyyâ Efendi ile Yahyâ Efendi

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ EFENDİ (Beşiktâşî)

1494–1569 Şehir kaydı yok

Osmanlı âlim ve evliyâsından. İsmi Yahyâ nisbeti Beşiktâşî olup, Şamlı Ömer Efendi’nin oğludur. Aslen Amasyalıdır. Beşiktâşî Müderris Yahyâ Efendi; İbn-i Ömer el-Arabî, Yahyâ bin Ömer Beşiktâşî ve Molla Şeyh-zâde gibi isimlerle tanınıp meşhûr olmuştur. 900 (m. 1494) senesinde Trabzon’da doğdu. 977 (m. 1569) senesinde İstanbul’da vefât etti. Kabri, Beşiktaş ile Ortaköy arasında yaptırdığı ve kendi adıyla anılan câminin yanındadır. Vefâtının 978 (m. 1570) ve 979 (m. 1571) senesi olduğu da rivâyet edilmiştir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ ÎDİLÎ

?–? Şehir kaydı yok

Kuzey Afrika’da yetişen evliyânın büyüklerinden. Kaynaklarda doğum ve ölüm târihleri ve yerleri bildirilmemektedir. Fakat hicrî dokuzuncu asırda yaşadığı bilinmektedir. Büyük velîlerden olduğuna pekçok âlim şehâdet etmiştir. Evliyânın büyüklerinden olan Vaglisiyye ve Kasîde-i Bürde şarihi, pekçok kıymetli eserin sahibi Abdürrahmân Sebbâg, Yahyâ İdilî’nin kutub denilen büyük evliyâdan olduğunu bildirmiştir. Onun fıkıh ve ahlâk ilimlerinde yüksek mertebede olduğuna şehâdet etmiştir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ MUAMMER MEZÛRÎ İMÂDÎ

?–? Şehir kaydı yok

Fıkıh âlimi, tasavvuf ehli. Mevlânâ Hâlid-i Bağdadî’nin talebelerinin büyüklerinden. Doğum ve vefât târihi kesin değildir. Hicrî onüçüncü asrın yarısında yüz yaşlarında iken vefât edip, Bağdat’ta Abdülkâdir-i Geylanî hazretleri civarında defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ ŞÂVÎ

1621–1685 Şehir kaydı yok

Fıkıh, kelâm, tefsîr ve nahiv âlimi. İsmi, Yahyâ bin Muhammed bin Muhammed bin Abdullah bin Îsâ olup, lakabı Ebû Zekeriyyâ’dır. 1030 (m. 1621) senesinde Milyân’da doğdu. 1096 (m. 1685) senesinde Hacca giderken gemide vefât etti. Gemiyi; “Re’su Ebî Muhammed” denilen yerde durdurup, Yahyâ Şâvî’yi oraya defnettiler. Vefât haberi Mısır’a ulaşınca oğlu Îsâ gelip babasının cenâzesini oradan Mısır’a nakletti. Büyük Karâfe denilen yerde, Mâlikî büyüklerinin bulunduğu kısma defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAHYÂ ŞİRVÂNÎ

?–1464 Şehir kaydı yok

Büyük velîlerden. İsmi, Yahyâ bin Behâeddîn’dir. Seyyid olup soyu Peygamber efendimize ulaşır. Şirvan’da doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir. 1464 (H.868) târihinde Bakü’de vefât etti. Kabr-i şerîfi Şirvan Şahlar Saray Külliyesindedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAKUT HAMEVÎ

564–? Şehir kaydı yok

On ikinci yüzyılın sonunda ve on üçüncü yüzyılın başında yaşamış olan coğrafyacı, seyyah. İsmi; Yakut, künyesi Ebû Abdullah, lakabı ise Şihâbüddîn’dir. Asker bin Ebî Nasr İbrahim el-Hamevî adlı bir tüccarın terbiyesinde büyüdüğü için Hamevî nisbesiyle meşhûr olmuştur. Rûm bir ailenin çocuğu olduğundan Rûmî nisbesiyle de bilinir. Doğum yeri, kesin olarak b…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÂKÛT-İ ARŞÎ (El-Habeşî)

?–1307 Şehir kaydı yok

Âriflerin ve evliyânın büyüklerinden ve meşhûrlarından. Ebü’l-Abbâs-ı Mürsî hazretlerinin talebelerinin büyüğü olup, Habeşistanlıdır. 707 (m. 1307) senesinde Mısır’da İskenderiyye şehrinde vefât etti. Rivâyet edildiğine göre, Ebü’l-Abbâs-ı Mürsî hazretleri İskenderiyye’de bulunduğu sırada, sıcak bir yaz günü, kış günlerine mahsûs olan asîde yemeğini pişirip, talebelerine ve dostlarına ikram etmişti. Herkes hayret edip, bu sıcak yaz gününde kış yemeğinin ikram edilmesinin sebeplerini merak ederek hikmetini suâl ettiklerinde buyurdu ki: “Bu, Habeşistan’da bugün dünyâya gelen kardeşiniz Yakut’un doğum asîdesidir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÂKUT-I MUSTA’SIMÎ

?–? Şehir kaydı yok

Meşhûr hattatlardan. İsmi, Yakut bin Abdullah’dır. Künyesi Ebü’l-Mecd, lakabı Cemâlüddîn’dir. Son Abbasî halîfesi Musta’sım billah’ın kölesi olduğu ve onun terbiyesinde yetiştiği için Musta’sımî nisbesiyle meşhûrdur. Doğum târihi, kesin olarak bilinmemektedir. Amasya’da doğduğunu nakl eden kaynaklar vardır. 1298 (H. 698)’de Bağdâd’da vefat etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YANYALI MUSTAFA İSMET EFENDİ

?–? Şehir kaydı yok

İstanbul evliyâsından. Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî hazretlerinin halîfesi olan Abdullah-ı Mekkî hazretlerinin halîfesidir. Aslen Yanyalıdır. Abdullah-ı Mekkî hazretleri icâzet verdikten sonra Edirne'ye gönderdi. Daha sonra İstanbul'a gelen Mustafa İsmet Efendi, Fâtih Çarşamba'da bir dergah ve câmi (İsmet Efendi Câmii) inşâ ettirdi. Burada yetiştirdiği talebel…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÂR MUHAMMED KADÎM TALKÂNÎ

?–? Şehir kaydı yok

Hindistan’da yasayan evliyânın büyüklerinden. (İmâm-ı Rabbânî hazretlerinin talebeleri arasında Yâr Muhammed isminde bir kimse daha vardı ki, sonra talebe olmuştu. İkincisine; “Cedîd” ya’nî yeni ismi verildi. Yâr Muhammed Cedîd, İmâm-ı Rabbânî hazretlerinin Mektûbât-ı şerîfinin birinci cildini toplamakla şereflendi.) Yâr Muhammed Kadîm onbirinci asrın sonlarında vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÂREN DEDE

?–? Şehir kaydı yok

Horasan'dan Anadolu'ya İslâmiyeti yaymak için gelen gâzi dervişlerden. Hayâtı ve hangi devirde yaşadığı hakkında bilgi bulunamayan Yâren Dede'nin kabri, Aydın'ın Sultanhisar ilçesinin Kabaca köyünde olup ziyâret edilmektedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÂSİNCİ-ZÂDE SEYYİD ABDÜLVEHHÂB EFENDİ

1758–1833 İstanbul

Osmanlı âlimlerinden. Yüzikinci Osmanlı şeyhülislâmıdır. İsmi, Abdülvehhâb olup, sevgili Peygamberimizin ( aleyhisselâm ) temiz soyundandır. Sultan İkinci Selim Hân devri âlimlerinden, Sinop’ta medfûn bulunan Seyyid Bilâl hazretlerinin soyundan, Osman Efendi’nin oğludur. Büyükbabası Sinoplu Seyyid Mustafa Efendi, Ayasofya Câmii’nde devamlı Yâsîn sûresi okuduğundan, “Yâsinci-zâde” diye bilinirdi. 1172 (m. 1758) senesinde İstanbul’da doğdu. 1249 (m. 1833) senesinde İstanbul’da vefât etti. Sultan İkinci Mahmûd Hân’ın da hazır bulunduğu kalabalık bir cemâat tarafından kılınan cenâze namazından sonra, Topkapı dışında, babasının kabrinin yanına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAVUZ SULTAN SELİM HÂN

1470–1520 Amasya

İslâm halîfelerinin yetmişdördüncüsü ve Osmanlı pâdişâhlarının dokuzuncusu. İkinci Bâyezîd Hân’ın oğlu, Sultan Süleymân Hân’ın babasıdır. Hilâfeti, Osmanlı pâdişâhlarına bağlayan Selim Hân’dır. 875 (m. 1470)’de Amasya’da doğdu. 920 (m. 1514)’de Çaldıran’da İran şahı İsmâil-i Safevî’yi mağlub ederek, bozuk inanışlarının yayılmasını önledi. Böylece İslâmiyete büyük hizmet etti. Tebrîz’i de aldı. 922 (m. 1516)’de İstanbul’da ilk tersaneyi yaptı. Burada gemiler inşâ edildi. 923 (m. 1517) senesinde Mısır’ı aldı. Haremeyn-i şerîfeyn de ele girmiş oldu. Hutbelerde ismini; “Mekke ve Medine’nin hizmetçisi” diye okuttu. Mısır’daki son Abbasî halîfesi olan, Ya’kûb bin Müstemsik-billah’dan mukaddes emân

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAYABAŞIZÂDE

?–1596 Şehir kaydı yok

Osmanlılar zamânında yetişen hadîs, fıkıh âlimi ve evliyânın büyüklerinen. İsmi, Hızır bin İlyâs bin Abdülvehhâb’dır. Yayabaşızâde ismiyle tanınır. İstanbul’da Eyüb Sultan semtinde doğup yetişti. Doğum târihi bilinmemektedir. Osmanlı ordusunda bulunup, Allah yolunda gazâ etmenin fazîletine dâir vâz ederdi. Sultan Üçüncü Mehmed Hân ile gittiği Eğri Seferin…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YAZICIZÂDE MUHAMMED EFENDİ

1451–1451 Şehir kaydı yok

Osmanlı âlimlerinden. Meşhûr Muhammediyye adındaki eserin müellifi. İsmi, Yazıcızâde Muhammed Efendi olup, babası Yazıcı Sâlih’dir. Babası, devlet hizmetinde kâtip olarak çalıştı. Ârif, münevver bir zât olup, beşbin beyte yakın mesnevî tarzındaki ilm-i nücûma dâir “Şemsiyye” isimli eserini, Ankara’da Devlethan ailesinden İskender Paşa’ya ithaf etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YEGÂNÎ SİNÂN ÇELEBİ

?–? Şehir kaydı yok

Osmanlı devri din ve fen âlimi. İsmi, Yûsuf bin Molla Alâeddîn Ali olup, Molla Yegân’ın torunudur. Bursa’da doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir. Sinânüddîn lakabı verilip, Yegânî nisbet edildi. 945 (m. 1538) senesinde vefât edip, Bursa’da, baba ve dedesinin medfûn olduğu Yıldırım Bâyezîd imâreti yanındaki muallimhânenin bahçesine defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YENİŞEHİRLİ ABDULLAH EFENDİ

1744–1744 İstanbul

Osmanlılar zamanında yetişen, İstanbul’da ilk olarak matbaanın kurulmasına fetvâ veren Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden. Elliyedinci Osmanlı şeyhülislâmıdır. İsmi Abdullah olup Şeyhülislâm Çatalcalı Ali Efendi’nin soyundandır. Doğum târihi bilinmemektedir. Yenişehirde doğdu. 1156 (m. 1744) senesinde İstanbul’da vefât etti. Kanlıca da İskenderpaşa Câmii bahçesinde medfûndur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YEZÎD

?–? Şehir kaydı yok

Emevî Devleti’nin ikinci halîfesi. Eshâb-ı kiramdan hazret-i Muâviye’nin oğludur. 646 (H. 26) senesinde Şam’da doğdu. 683 (H. 64)’de Şam’da, otuz iki yaşında iken vefat etti. Üç sene sekiz ay on dört gün halifelik yaptı.

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

YEZÎD BİN ABDULLAH

?–729 Şehir kaydı yok

Hadîs âlimi. Yezîd bin Abdullah bin eş-Şüheyr el-Âmirî Tabiînin büyüklerindendir. Künyesi Ebu’l A’lâ el-Basrîdir. 111 (m. 729)’de vefât etti. 106 veya 108’de vefât ettiği de rivâyet edilmiştir. Küçük kardeşi Hasen’den 10 yaş büyük, ağabeyi Mutrıf’dan 10 yaş küçük idi. Çok ibâdet etmekle ve kısa, fakat te’sîrli söz söylemekle tanınmıştır. Babası Eshâb-ı kirâmdandır. Yezîd bin Abdullah ( radıyallahü anh ) Kur’ân-ı kerîm okunurken bayılıp düşerdi. İbn-i Hibbân ve Nesâî, onun hadîs ilminde sika (güvenilir) râvilerden olduğunu bildiriyorlar. Rivâyetleri Kütüb-i sitte’de mevcûttur. Kendisi, babasından, kardeşi Mutrıf’dan, Semure bin Cundeb, Abdullah bin Amr bin Âs, İmrân bin Husayn, Ebû Hureyre, H

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

YEZÎD BİN EBÎ HABÎB

?–673 Şehir kaydı yok

Tabiînin büyük âlimlerinden. İsmi Yezîd, künyesi, Ebû Recâ’dır. 53 (m. 673) senesinde doğup, 128 (m. 745) târihinde Mısır’da vefât etti. Aslen Sudanlı olmasına rağmen, Mısır’da yerleşti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YILDIRIM BÂYEZÎD HÂN

1360–1402 Şehir kaydı yok

Dördüncü Osmanlı pâdişâhı. Âlim ve evliyâ dostu. Üçüncü Osmanlı Sultânı Murâd-ı Hüdâvendigâr’ın oğlu ve Çelebi Sultan Mehmed Hân’ın babasıdır. Annesi Gülçiçek Hâtun’dur. 761 (m. 1360) yılında Sultan Orhan Gâzî’nin vefât edip, Murâd-ı Hüdâvendigâr’ın tahta çıktığı gün doğdu. Daha şehzâde iken gösterdiği cesâret ve kahramanlıklardan dolayı, “Yıldırım” lakabı verildi. Babasının Kosova meydanında şehâdeti üzerine, Osmanlı Sultânı, oldu. 805 (m. 1402) yılında Tîmûr Hân’a esîr olup, üzüntü ile nefes darlığı hastalığına yakalanarak, Akşehir’de vefât etti. Oğlu Mûsâ Çelebi tarafından Bursa’ya götürülüp, türbesine defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÖRÜK MUSLİHUDDÎN

?–1569 Şehir kaydı yok

Kanunî Sultan Süleymân Hân zamanı âlimlerinden. Aslen, Hamîd ve Teke vilâyetleri (Antalya, Isparta, Burdur havâlisi) yaylalarında konup göçen, hayvancılıkla geçinen yörüklerdendir. Doğum târihi bilinmemektedir. Yörük Muslihuddîn Efendi adıyla tanınırdı. 977 (m. 1569) senesinde Muharrem ayında, emekli iken vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÜNÛNÎ

572–1260 Şehir kaydı yok

Meşhûr Hanbelî hadîs âlimlerinden, velî. İsmi, Muhammed bin Ahmed, künyesi Ebû Abdullah, lakabı, Takıyyüddîn’dir. Yünûnî diye bilinir. Câfer-i Sâdık’ın soyundandır. 1177 (H. 572) senesi Receb ayının altısında, Baalbek’in köylerinden olan Yünûn’de doğdu. 1260 (H.658) senesi Ramazân-ı şerîfin on dokuzunda burada vefât etti. Hadîs ilminde hâfız olan Yünûnî,…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛNUS BİN ABDÜL-A’LÂ ES-SADEFÎ

?–877 Şehir kaydı yok

Şafiî fıkıh ve kırâat âlimlerinin büyüklerinden. Künyesi, Ebû Musa’dır. 170’ (m. 786) senesi Zilhicce ayında doğup, 264 (m. 877) senesi Rebî-ül-âhir ayında Mısır’da vefât etti. Sedef kabristanına defn edildi. Babası Abd-ül-A’lâ’dır. Künyesi, Ebû Seleme’dir. Sâlih bir zât idi. İmâm-ı Şafiî hazretlerinin talebelerindendir. Onun yanından ayrılmazdı. Kendisinden çok hadîs-i şerîf rivâyet etti. Kur’ân-ı kerîmi meşhûr kırâat âlimi Verş ve diğer kırâat âlimlerinin yanında okudu. O da başkalarına Kur’ân-ı kerîm okuttu. Süfyân bin Uyeyne, İbn-i Vehb, Velîd bin Müslim, Mâ’n bin Îsâ, Ebû Damre bin Iyâd ve İmâm-ı Şafiî’den (r.aleyhim) hadîs-i şerîf rivâyet etti. İmâm-ı Şafiî’den” ve başka âlimlerden fık

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛNUS BİN ABDULLAH

949–1038 Kurtuba

Fıkıh ve hadîs âlimi. Künyesi Ebü’l-Velîd olup ismi, Yûnus bin Abdullah bin Muhammed bin Mugîs bin Muhammed bin Abdullah’tır. İbn-i Saffâr diye tanınan Yûnus bin Abdullah 338 (m. 949) senesinde Kurtuba’da doğdu. Yine doğduğu şehir olan Kurtuba’da 429 (m. 1038) senesinde vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛNUS BİN ABDÜLMECÎD EL-ERMENKÎ (Kâdı Sirâcüddîn-i Ermenkî)

1246–1325 Şehir kaydı yok

Şafiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi, Yûnus bin Abdülmecîd bin Ali bin Dâvûd el-Hüzelî’dir. Sirâcüddîn-i Ermenkî diye meşhûr oldu. 644 (m. 1246) senesi Muharrem ayında, Mısır’ın Ermenk Kasabasında doğdu, önceleri Kûs şehrinde, Mecdüddîn İbni Dakîk-ül-Iyd’in ilim meclislerine devam edip, ondan çok faydalandı. Fıkıh ilmindeki üstadı, bu zâttır. Ayrıca Sirâcüddîn-i Ermenkî’ye fetvâ husûsunda icâzet: de vermişti. Sonra Mısır’a geldi. Oradaki âlimlerden de çok ilim tahsil etti. Fıkıh ilminde en büyük âlimlerden oldu. Nahiv ve usûl ilimlerinde de böyleydi. Kırâat ilminde zamanının ileri gelenlerinden idi. Şeyh Mecdüddîn-i Kuşeyrî, Hâfız Yahyâ bin Ali el-Attâr ve daha başka âlimlerden Hadîs-i şer

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

YÛNUS BİN MEYSERE

?–? Şehir kaydı yok

Tabiînden hadîs âlimi. Künyesi Ebû Ubeyde’dir. Şam’da yaşamıştır. A’mâ idi. Vasile bin Eska’, İbni Ömer, Abdullah bin Bişr, Muâviye, Ebû İdris Havlânî, Ümmûdderdâ ve daha birçok âlimden ilim öğrenip, hadîs-i şerîf rivâyet etmiştir. Kendisinden ise Amr bin Vâkıd. Hâlid bin Zeyd, Sa’îd bin Abdülazîz, Süleymân bin Utbe, Evzâî ve daha birçok âlim ilim alıp hadîs-i şerîf rivâyet etmiştir. Ebû Dâvûd, Darekutnî, İbn-i Hibban ve İbn-i Sa’d onun sika (güvenilir) bir âlim olduğunu bildirmişlerdir. Yûnus bin Meysere Şam Câmiînde Kur’ân-ı kerîm okurdu. Heysem bin îmran diyor ki, “Yûnus bin Meysere bir gün güneş batarken şöyle duâ ediyordu: “Yâ Rabbi! Bana senin yolunda şehîd olmayı nasîb et.” Onun bu du

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

YÛNUS BİN UBEYD

?–756 Şehir kaydı yok

Tabiînin büyüklerinden. Haramlardan ve şüphelilerden çok sakınan, ilim ve hikmet sahibi bir zâttı. Künyesi, Ebû Abdullah veya Ebû Ubeyd’dir. Basralıdır. Eshâb-ı kiramdan Hazreti Enes bin Mâlik’i gördü. 139 (m. 756) yılında vefât etti. Hadîs ilminde hafız, (yüzbin hadîs-i şerîfi râvileri ile birlikte ezbere bilen) sika (güvenilir) bir zât olup, İbrâhîm-i Teymî, Sabit el-Benânî, Hasen-i Basrî, Muhammed bin Sîrîn, Abdurrahmân bin Ebî Bekir, Hakem bin el-A’rec, Sa’îd bin Cübeyr, Atâ bin Ebî Rebâh ve daha bir çok büyük zâtlardan (r.aleyhim) hadîs-i şerîf rivâyet etti. Kendisinden, oğlu Abdullah, Süfyân-ı Sevrî, Şu’be bin Haccâc, Ebû Ca’fer er-Râzi, Kadim bin Mutiyb, Hammâd bin Zeyd, Hammâd bin Se

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛNUS BİN YÛSUF EŞ-ŞEYBÂNÎ

?–1222 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûnus bin Yûsuf bin Müsâid eş-Şeybânî el-Buhârî’dir. Yûnus eş-Şeybânî; âlim, kâmil, sâlih, kerâmetler sahibi bir zât idi. Devamlı Allahü teâlâyı zikrederdi. Doğum târihi bilinmemekte ve hayâtı hakkında fazla bir bilgi yoktur. 619 (m. 1222) senesinde Mardin’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛNUS EMRE

?–? Şehir kaydı yok

Tasavvuf ehli ve halk şâiri. Hayâtı ve kimliği hakkında kesin ma’lûmat yoktur. Şiirleri, asırlar boyunca zekvle ve hayranlıkla okunmuş, yalnız bizde değil, birçok ülkelerde de alâka uyandırmış bulunan müstesna bir şahsiyettir. 80 sene kadar yaşadığı, Eskişehir’in Mihalıççık kazasına bağlı Yûnus Emre köyünde, 843 (m. 1439) senesinde vefât ettiği ve buraya defn edildiği kaynakların tetkikinden anlaşılmaktadır. Vefâtı için başka târihler ve başka yerler de bildirilmektedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BAHRİ EFENDİ

?–1825 Şehir kaydı yok

Anadolu velîlerinden. Vezirköprü’de doğdu. Doğum târihi belli değildir. Babası, Vezirköprü Tâceddîn Paşa Câmii imâmı Mehmed Efendidir. Tahsil hayâtına Samsun Sıbyan Mektebinde başladı. Sonra Amasya’ya giderek, buradaki medresede Şehîd Müftü nâmıyla meşhûr müderristen ilim öğrendi. Ayrıca birçok âlimin sohbetlerinde bulundu. İlim tahsiline devâm etmek için…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN ABDULLAH EL-GÜRÂNÎ

?–1367 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûsuf bin Abdullah bin Ömer bin Ali bin Hıdır el-Acemî el-Gürânî, künyesi Ebü'l-Mehâsin, lakabı Cemâlüddîn’dir. Doğum târihi belli değildir. 1367 (H.768) senesi Cemâzil-evvel ayının ortalarında, bir Pazar günü vefât etti. Mısır, Kâhire'deki dergâhına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN ABDULLAH EL-KÜRÂNÎ

?–1367 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûsuf bin Abdullah bin Ömer bin Ali bin Hıdır el-Acemî el-Kürânî olup, künyesi Ebü’l-Mehâsin’dir. Lakabı ise Cemâlüddîn’dir. Doğum târihi belli değildir. 768 (m. 1367) senesi Cemâzil-evvel ayının ortalarında, bir Pazar günü vefât etti. Dergâhına defn edildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN ABDÜRRAHÎM AKSÛRÎ

?–? Şehir kaydı yok

Evliyânın meşhûrlarından. Künyesi Ebü’l-Haccâc el-Kuraşî el-Mehdevî’dir. Doğum târihi bilinmemektedir. Mısır’da Aksûr denilen bölgede yerleşmiş ve orada 642 (m. 1244) senesinde vefât etmiştir. Kabri Aksûr’da olup, bilinmekte ve ziyâret edilmektedir. Hocası Şeyh Abdürrazzâk’dır. Tasavvufta yetişmiş, sözleri ve hâlleri meşhûr bir zât idi. Çok talebesi var idi. Tasavvuf yolunda ilerlemek isteyenler için şöyle buyurmuştur: “Bu yola girmek isteyenleri bize gönderiniz. Eğer o kimse sâdık ise, onu maksada kavuştururuz. Şayet gâfil ise, onu uzaklaştırırız. Böylece sâdık olanlara da zararlı olmasın. Çünkü böyleleri, başka şeyleri kendine perde yapmıştır. Mahbûba, Allaha kavuşamaz.”

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN ABDÜRRAHMÂN

1185–1258 Bağdat

Fıkıh ve usûl âlimlerinden. Künyesi Ebû Muhammed ve Ebü’l-Mehâsin, lakabı Muhyüddîn’dir. İbn-ül-Cevzî ismiyle tanınmıştır. 580 (m. 1185)’de Bağdad’da doğdu. 656 (m. 1258) senesinde vefât etti. Ayrıca tefsîr ve hadîs ilminde de âlim, vâ’iz ve şâirdir. Önce babasından, sonra; Yahyâ bin Bûş, Zâkir bin Kâmil, İbn-i Kuleyb, Ebû Mensûr Abdullah bin Abdüsselâm, İbn-ül-Ma’tûş ve Ebü’l-Hasen bin Muhammed bin Yeîş’den ilim öğrendi, hadîs-i şerîf dinledi. Vâsıt’ta Ali bin Bâkıllânî’den kırâat ilmini ve kırâat-i aşereyi öğrendi. On yaşından sonra, Şeyh Ziyâüddîn Abdülvehhâb bin Sekine ona icâzet verip, hırka giydirdi. Fıkıh, usûl, hılâf ilimlerinde iyi yetişti. Daha küçük yaşta iken babasının yerine va’

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN AHMED BİN YÛSUF EL-KECCÎ

?–1015 Şehir kaydı yok

Dînever’de yetişen Şafiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. Künyesi Ebû Kâsım olup ismi, Yûsuf bin Ahmed bin Yûsuf bin Keccî ed-Dineverî’dir. Ebû Kâsım, Dînever’de uzun seneler kadılık yaptı. Kâdılık görevini ifâ ederken, 405 (m. 1015) senesi Ramazân-ı şerîfin yirmiyedinci gecesi, eşkiyâlar tarafından şehid edildi. Onun vefâtıyla Dînever’de büyük karışıklıklar oldu.

Hayatını keşfet →

Tebe-i Tâbiîn Âlimi

YÛSUF BİN ESBAT

?–810 Şehir kaydı yok

Hadîs, fıkıh ve kırâat âlimi. Tebe-i tabiînin büyüklerindendir. Nesebi, Yûsuf bin Esbât bin Vâsıl eş-Şeybânî, el-Kûfî. Künyesi Ebû Muhammed’dir. Haleb ile Antakya arasında bir köyde doğdu. Antakya’da yaşadı. 195 (m. 810)’de vefât etti. 196’da vefât ettiği de rivâyet edilmiştir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN HÜSEYN KIRMASTÎ

?–1494 Şehir kaydı yok

Hanefî mezhebi fıkıh âlimi, Osmanlı müderris ve kadılarından. İsmi Yûsuf bin Hüseyn’dir. Kırmastî nisbetiyle meşhûr oldu. Bursa iline bağlı Kırmastî kasabasındandır. Doğum târihi bilinmemektedir. İstanbul’da 900 (m. 1494) senesinde vefât etti. Fâtih Câmii civarında medfûndur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN HÜSEYN RÂZÎ

?–915 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi Yûsuf bin Hüseyn bin Ali er-Râzî olup, künyesi Ebû Ya’kûb’dur. Haram ve şüphelilerden çok sakındığı gibi, dünyâya da hiç düşkün olmayıp, zâhir ve bâtın ilimlerinde âlim idi. Edîb idi. Çok güzel konuşur, ma’rifet ve esrârdan anlatırdı. Zamanında Cibâl ve Rey şehrinin âlimi idi. Çok seyahat etti. Zünnûn-i Mısrî’nin talebesi olup, aynı zamanda; Ebû Türâb Nahşebî, Yahyâ bin Mu’âz ve başka âlimlerle de görüşüp sohbet etti ve kendilerinden ilim öğrendi. Ebû Sa’îd Harrâz ile yol arkadaşlığı ve Cüneyd-i Bağdadî ile mektûblaşmaları meşhûrdur. 304 (m. 915)’de vefât etti. Vefât ederken, “Yâ Rabbi! Gücüm yettiği kadar insanları sana da’vet ettim. Kusurlarımı bağışla” dedi v

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN İBRÂHİM (İbn-i Cümle)

?–1338 Şehir kaydı yok

Şâfiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi, Yûsuf bin İbrâhim bin Cümle bin Müslim bin Temmâm bin Hüseyn bin Yûsuf el-Hûrânî’dir. Lakabı Cemâleddîn olup, Ebü’l-Mehâsin el-Mühcî diye tanınırdı. 682 (m. 1283) senelerinde, Dımeşk’da doğduğu rivâyet edilmektedir. Fıkıh ilmini Hanbelî mezhebi âlimlerinden okudu. Sonra, Şafiî mezhebinin fıkıh bilgilerini öğrendi ve bu mezhebde büyük bir âlim olarak yetişti. Fahreddîn Ali’den ve daha birçok âlimden hadîs-i şerîf dinledi. Asrının fazilet sahibi âlimlerinden ilim aldı. Birçok ilimde mütehassıs bir âlim olarak yetişti ve emsalleri arasında en üstünü oldu. Devla’ıyye Medresesi’nde ders okuttu. Kazvinî’nin kadı yardımcılığını yaptı. 733 (m. 1332) senesinde

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN MUHAMMED (İbn-i Nahvî)

?–1119 Şehir kaydı yok

Fıkıh ve hadîs âlimlerinden. Künyesi Ebü’l-Fadl olup, İbn-ün-Nahvî ismiyle tanınmıştır. Tilemsan’da yetişen evliyâ ve âlimlerdendir. Doğum târihi bilinmemektedir. 513 (m. 1119) senesinde Tunus’un Tevzer şehrinde Benî-Hamîd kal’asında vefât etti. Kabri meşhûr olup, ziyâret edilmektedir. Fıkıh, hadîs ve tasavvuf ilminde âlimdir. Bilhassa i’tikâd ve fıkıh ilminde derin bilgi sahibiydi. Ebû Abdullah el-Mâzirî’den, Ebû Zekeriyyâ eş-Şakrâtısî’den, Abdülcelîl er-Rebî’den ilim öğrendi. Sahîh-i Buhârî’yi, Ebü’l-Hasen el-Lahmî’den okudu. Bu hocasıyla karşılaşınca, yanına gelmesinin sebebini sordu. O da; “Yazmış olduğun Tebsira adlı eserin bir nüshasını yazmak için geldim” deyince, hocası Lahmî; “Bizim

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN MUHAMMED ÇEŞTÎ

?–1067 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûsuf bin Muhammed bin Sem’ân Çeştî’dir. Seyyid olup, pak nesebi Hazret-i Hüseyn’e ulaşır. Çeştiyye yolunun, kemâl sahibi büyüklerindendir. Doğum târihi kat’î olarak bilinmemektedir. 459 (m. 1067) senesi Receb-i şerîfin üçüncü günü vefât etti. Vefât ettiğinde 84 yaşlarında idi. Yûsuf-i Çeştî ( radıyallahü anh ), dayısı Hâce Muhammed bin Ebî Ahmed Çeştî hazretlerinden feyz alarak, onun sohbetlerinde bulunarak kemâle geldi. Onun vefâtından sonra halifesi olup, onun yerine geçti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN ÖMER EL-KAVVÂS

915–995 Bağdat

Büyük hadîs âlimlerinden. İsmi, Yûsuf bin Ömer bin Mesrûr olup, künyesi Ebü’l-Feth’dir. Ebü’l-Feth el-Kavvâs diye meşhûr olmuştur. Kendi sözlerinden de anlaşıldığı üzere, 303 (m. 915) yılı Zilhicce ayında Bağdâd’da doğdu. Gayet zekî ve çalışkan bir zât olup, hadîs öğrenmek için çok dolaştı ve pekçok sıkıntılara göğüs gererdi. 385 (m. 995) yılında, Rabî-ül-âhır ayının son Cum’a günü, Bağdâd’da vefât etti. Resâfe Câmisi’nde cenâze namazı kılınıp, Ahmed İbni Hanbel’in ( radıyallahü anh ) yanına defn olundu.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN YA’KÛB EL-EZDÎ

823–910 Şehir kaydı yok

Hadîs ve fıkıh âlimlerinden. İsmi, Yûsuf bin Ya’kûb bin İsmail bin Hammâd bin Zeyd bin Dirhem el-Ezdî el-Basrî’dir. Künyesi, Ebû Muhammed’dir. 208 (m. 823) senesinde doğdu. İlim öğrenmeğe, talebe yetiştirmeğe çok gayret etti. Basra, Vâsıt ve son olarak da Bağdâd’ın doğusunda kadılık yaptı. Kâdılıktan (hâkimlikten) ayrıldığı sıralarda, 298 (m. 910) senesinde Ramazan ayının ilk Pazartesi günü vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF BİN YAHYÂ EL-BUVEYTÎ

?–845 Şehir kaydı yok

Şafiî mezhebinin en büyük âlimlerinden ve İmâm-ı Şafiî’nin en kıymetli arkadaşlarından. Dinde imâm, çok ibâdet eden, dünyâya kıymet vermeyen büyük fıkıh âlimi ve çok güzel Kur’ân-ı kerîm okuyan mübârek bir zât. İsmi Yûsuf bin Yahyâ el-Mısrî olup, lakabı Ebû Ya’kûb el-Buveytî’dir. Doğum târihi tesbit edilememiştir. 231 (m. 845)’de Mu’tezile fırkasındaki bozuk inançlı kimseler tarafından, boynuna ve ayaklarına zincirler vurulmuş ve elleri de başının üstüne bağlanmış olarak, Bağdâd’da Receb ayında şehîd edildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF EŞ-ŞÎRÂZÎ

1135–1189 Bağdat

Hadîs ve tasavvuf âlimlerinden. İsmi, Yûsuf bin Ahmed bin İbrâhim eş-Şîrâzî el-Bağdâdî künyesi Ebû Ya’kûb’dur. Bağdad’da 529 (m. 1135) yılında doğdu. Ramazan ayında 585 (m. 1189)’da vefât etti. Hadîs-i şerîf öğrenmek için; İran, Cezire, Basra, Kûfe, Şam, Vâsıt, Hicaz, Cibâl şehirlerini dolaştı. Babası onu İsmâil bin es-Semerkândî, Yahyâ bin et-Tarrah, Ebü’l-Hasen bin Abdüsselâm. Hâfız Ebû Sa’d bin el-Bağdâdî’den ilim tahsil ettirdi. Kûfe’de Ebü’l-Hasen bin Gabure, Kirmân’da Ebü’l-Vakt Abdülevvel. Basra’da Abdullah bin Ömer bin Süleye, Vâsıt’ta Kâdı Ahmed bin Bahtiyar, Herat’ta Abdülcelîl bin Ebî Sa’îd, Nişâbûr’da Ebû Bekr Muhammed bin Ali et-Tûsî, Belh’de Ebû Şücâ el-Bistâmî, İsfehan’da Muam

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF HAKÎKÎ BABA

?–? Şehir kaydı yok

Aksaray'da medfûn evliyâdan. Halk arasında Somuncu Baba diye meşhur olan Hamîd-i Velî hazretlerinin oğludur. Çocukluğundan îtibâren babasının terbiyesi altında yetişip kemâle eren Yûsuf Hakîkî Baba, Konya ve Aksaray medreselerinde de okudu. Babasından sonra vefâtına kadar Aksaray'daki hankâhda şeyhlik yaptı. Hakîkînâme, Muhabbetnâme, Metâli-ül-Îmân kitapl…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF HALVETÎ

?–? Şehir kaydı yok

Büyük velîlerden. İsmi, Yûsuf Halvetî’dir. Ahî Yûsuf Halvetî de denir. Seyyid olup, soyu Peygamber efendimize ulaşır. Büyük dedesi Ahmed Kebir hazretleridir. Şirvan’da doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir.1308 (H.708) târihinde Şirvan’da vefât etti. Dergâhındaki türbesine defnedildi. Vefât ettikleri zaman Sultan Gıyâseddîn Mesud’un saltanat zamânıydı.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF HARPÛTÎ

?–? Erzurum

On dokuzuncu yüzyılda Anadolu'da yetişmiş olan evliyâdan. Babası Muhammed Efendidir. Neseb yönünden Peygamber efendimize dayandığı söylenir. Şeyh Yûsuf Harpûtî veya Hacı Yûsuf Harpûtî diye meşhûr olmuştur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF HAS HÂCİB

?–? Şehir kaydı yok

Karahanlılar devrinde yetişmiş meşhûr edîb, şâir ve devlet adamı. Doğu Türkistan’daki Balasagun şehrinde muhtemelen 1017 senesinde doğdu. Türk ve müslüman asil bir aileye mensub olduğu tahmin edilmektedir. Balasagun’da tahsîl ve terbiye gördü. Karahanlıların hizmetine girip “Has Hâcib” ünvanını almadan önce Balasagunlu Yûsuf olarak tanındı. Balasagunlu Yû…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF KÂMİTÎ

?–1259 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. Hayâtı hakkında fazla bir bilgi yoktur. Doğum târihi belli değildir. Zamânın âlimlerinden ilim öğrendi. Evliyânın sohbetinde kemâle geldi. Uzun yıllar insanlara Allahü teâlâya kavuşturan doğru yolu anlattı. 1259 (H.657) senesinde vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF MAHDÛM

?–1485 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûsuf bin Ali Fâzıl Hüseynî’dir. Künyesi Ebü’l-Füyûzât olup, lakabı Ziyâüddîn’dir. Doğum târihi kesin olarak bilinmemektedir. 890 (m. 1485) senesinde Şirvan’da vefât etti. Evliyânın büyüklerinden Yahyâ Şirvânî’nin talebelerindendir. Hocası Yahyâ Şirvânî, ekseriyetle ona Mahdûm diye hitâb ettiği için, bu isimle tanındı. Talebeye âit bir hizmet durumu olduğu zaman, Yûsuf Mahdûm onu yapmak istediğinde, Yahyâ Şirvânî ona; “Siz oturun, sizinle sohbet edelim. Çünkü mahdûmun (kendisine hizmet edilenin) hizmet etmesi uygun değildir” derdi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF NEBHÂNÎ

1849–1932 Şehir kaydı yok

Son asır İslâm âlimlerinin büyüklerinden ve evliyâdan. İsmi Yûsuf bin İsmâil'dir. Nebhânî nisbesiyle meşhûrdur. 1849 (H.1265) senesinde Hayfa’da Eczim köyünde doğdu. 1932 (H.1350) senesinde Beyrut'ta vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF SİNÂNEDDÎN-İ SÎNEÇÂK

?–1546 Şehir kaydı yok

On altıncı yüzyılda yaşamış olan evliyâdan. Asrındaki Mevleviyye yolu büyüklerinden olan Yûsuf Sinâneddîn hazretleri Rumeli'deki Vardar Yenicesi'ndendir. Doğum târihi kesin olarak bilinmemektedir. 1546 (H.953) senesinde İstanbul'da vefât etti. Sîneçâk Yûsuf Baba diye meşhûrdur. Mevleviyye yoluna mensûb olduğu için Mevlevî nisbesiyle de bilinir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF SİNÂNÜDDÎN

?–1592 Şehir kaydı yok

Osmanlı Devleti zamanında yetişen âlimlerden. İsmi Yûsuf olup, lakabı Sinânüddîn Halvetî’dir. Nisbeti, Âmesî’dir. Şeyh-ül-Harem diye meşhûr oldu. Doğum târihi bilinmemektedir. 1000 (m. 1592) senesinde Amasya’da vefât etti. Hayâtı hakkında fazla bir bilgi yoktur. Kur’ân-ı kerîmde haram kılınan şeylerin haramlığının sebeb ve hikmetlerinden bahseden, tefsîre dâir doksansekiz bâb üzerine tertiplenmiş, “Tebyîn-ül-mehârim” isminde bir eser yazdı. Çok kıymetli olan bu eser, Süleymâniye Kütüphânesi Es’ad Efendi kısmı, 596 numarada kayıtlıdır. Bu eserden ba’zı bölümler:

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF YANYAVÎ

?–1829 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi Yûsuf Efendi olup, Rumeli’de bulunan Yanya beldesindendir. Doğum târihi bilinmemektedir. 1245 (m. 1829) senesinde vefât etti. Beyzâde Mustafa Efendi’nin önde gelen halîfelerinden olan Yûsuf Yanyavî Efendi, Nakşibendî yolunun büyüklerindendir. Hocası Beyzâde Mustafa Efendi, Ahıska’da doğdu. İstanbul’da ilim tahsil etti. 1200 (m. 1785) senesinde Hicaz’da Cidde’ye yakın bir yerde vefât etti. Kabri, hazret-i Havva vâlidemizin kabri olduğu rivâyet edilen yerin yakınındadır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

YÛSUF-İ HEMEDÂNÎ

1048–1140 Hemedan

Evliyânın büyüklerinden. İsmi, Yûsuf bin Ya’kûb Hemedânî olup, Künyesi Ebû Ya’kûb’dur. İnsanları hakka da’vet eden, onlara doğru yolu gösterip, hakîkî saadete kavuşturan ve kendilerine “Silsile-i âliyye” denilen büyük âlim ve velîlerin sekizincisidir. 440 (m. 1048) senesinde Hemedan’da doğdu. 535 (m. 1140)’de Herat’tan Merve giderken yolda vefât etti.

Hayatını keşfet →