Kaynaklandırılmış biyografiler

İslâm Âlimleri

Âlimleri ad, lakap, dönem, şehir, hoca, talebe, seyahat ve eser bilgileriyle inceleyin.

3.902yayımdaki âlim

Âlimleri tanıyın

3.902 kayıt

Âlim kaydı

YÛSUF-ZÂDE ABDULLAH HİLMİ EFENDİ

1674–1754 Amasya

Osmanlı Devleti zamanında yetişen büyük kırâat âlimi. Abdullah Hilmi Efendi, Amasyalı Şeyh-ül-kurrâ Yûsuf Efendi-zâde Muhammed Efendi’nin oğludur. 1085 (m. 1674) senesinde Amasya’da doğdu. 1167 (m. 1754) senesi Zilhicce ayında İstanbul’da vefât etti. Topkapı hâricinde Maltepe Caddesindeki kabristanlığın sağ tarafında, babasının kabri yanında medfûndur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZÂHİD (Ahmed bin Muhammed)

?–1416 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden ve Şafiî mezhebi fıkıh âlimi. İsmi, Ahmed bin Muhammed bin Süleymân olup, künyesi Ebü’l-Abbâs’dır. Lakabı Şihâbüddîn’dir. Zâhid diye meşhûr oldu. Doğum târihi bilinmemektedir. 819 (m. 1416) senesi Rebî’ul-evvel ayının yirmi dördünde, Kâhire’de vefât etti. Yaptırdığı Mikas’daki câminin yanına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZÂHİDÜ’L-KEVSERÎ

1879–? Şehir kaydı yok

Osmanlı velî ve âlimlerinden. İsmi Muhammed Zâhid’dir. Babası ulemâ ve meşâyıhtan Hasan Hilmi Efendidir. Kevserî nisbesiyle meşhûr oldu. 1879 (H.1296) senesinde Bolu’nun Düzce ilçesine bağlı Çalıcumâ (Hacı Hasan Efendi) köyünde doğdu. 1951 (H.1371) senesinde Kâhire’de vefât etti. Kabri Karâfe Kabristanında, İmâm-ı Şâfiî hazretlerinin kabrinin yakınındadır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZAHÎRUDDÎN BUHÂRÎ (Muhammed bin Ömer)

?–1219 Şehir kaydı yok

Meşhûr Hanefî fıkıh âlimlerinden. İsmi, Muhammed bin Ömer bin Muhammed en-Nevhâbâdî el-Buhârî’dir. Lakabı Zahîruddîn’dir. 616 (m. 1219) senesinde doğup, 683 (m. 1284) târihinde vefât etti. Buhârâ’ya bağlı bir köy olan Nevhâbâdlıdır. Onun için Nevhâbâdî denir. Şems-ül-eimme Kerderî ve Muhammed bin Muhammed Ömer’in yanında âlim oldu. Ebû Abbâs Ahmed bin Saati onun yanında ilim ile meşgûl oldu. Ebü’l-Alâ Farâdî de onun derslerinden istifâde etti. Zahîruddîn Buhârî Dımeşk’a gitti, Bağdad’da dersler verdi. Muzafferuddîn bin Saatî, Zahîruddîn Nevhâbâdî’nin yanında kaldı. Zahîruddîn’in yazdığı eserleri kendisinden okudu. Zahîruddîn’in medresede yardımcısı idi. Zahîruddîn ( radıyallahü anh ) Bağdad’

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZAHÎRÜDDÎN HALVETÎ

?–1397 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi Ali, künyesi Ebü'l-Ferec, lakabı Zahîrüddîn’dir. Harezm’de, Herat’ta yaşadı. Doğum târihi bilinmemektedir. 1397 (H.800) senesinde Herat civârında Kazergâh’da vefât etti. Dergâhı bahçesine defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZÂKİR-ZÂDE ABDULLAH EFENDİ

?–1657 Şehir kaydı yok

Anadolu’da yetişen büyük velîlerden. İsmi Abdullah bin Şa’bân’dır. Mahlası Bîçâre’dir. Doğum târihi ve yeri bilinmemektedir. 1068 (m. 1657) senesinde İstanbul’da vefât etti. Kabri Üsküdar’daki Karaca Ahmed mezarlığının ilerisinde bulunan Miskinler kabristanındadır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZARÎFÎ HASAN EFENDİ

1477–1576 Şehir kaydı yok

Büyük velîlerden. İsmi, Hasan Zarîfî Efendidir. 1477 (H.882) senesinde Rumeli’de Siroz şehrinde doğdu. 1576 (H.984) da İstanbul’da Boğazkesen Hisarında vefât etti. Yaşadığı devir, Sultan Selîm ile oğlu Sultan Murâd Han devriydi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEBÎDÎ (Zübeydî)

1409–1488 Şehir kaydı yok

Hadîs ve Hanefî mezhebi fıkıh âlimi. İsmi, Ahmed bin Ahmed bin Abdüllatîf bin Ebî Bekr el-Yemenî, eş-Şercî, ez-Zebîdî’dir. Künyesi Ebü’l-Abbâs, lakabı Şihâbüddîn’dir. 812 (m. 1409) senesinde Yemen’in Zebîd beldesinde doğdu. 893 (m. 1488)’de Zebîd’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEHÂVÎ

?–? Bağdat

Irak velîlerinden. İsmi Muhammed bin Molla Ahmed olup Bâbân Emîrleri sülâlesindendir. Feyzî lakabıyla da bilinir. Bilâhare Bağdat’ta müftü olunca, Muhammed Feyzî, Müftî Zehâvî adıyla meşhûr oldu. 1793 (H. 1208) târihinde Süleymâniye kasabasında doğdu. 1890 (H.1308) târihinde Bağdat’ta vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEHEBÎ

1274–1348 Şam

Fıkıh, hadîs ve târih âlimi. İsmi, Muhammed bin Ahmed bin Osman bin Kaymaz bin Abdullah et-Türkmânî el-Mısrî olup, künyesi Ebû Abdullah’tır. Lakabı ise Şemsüddîn’dir. 673 (m. 1274) senesi Rebî’ul-âhır ayında Şam’da doğdu. 748 (m. 1348) senesi Zilka’de ayının üçünde, Pazartesi gecesi, gece yarısından önce Mısır’da vefât etti. Bâb-üs-sagîr denilen yere defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEHRÂVÎ

?–? Şehir kaydı yok

Endülüs’te yetişen meşhûr tıb âlimi. İsmi, Halef bin Abbâs ez-Zehrâvî olup, künyesi Ebü’l-Kâsım’dır. 930-1013 seneleri arasında yaşamıştır. Kurtuba yakınlarındaki ez-Zehrâ’da doğduğu için Zehrâvî ismiyle meşhûr oldu. Batı ilim âleminde Ebü’l-Kâsis, Bukasis ve Al-Zahravivs olarak bilinir. Zamanında ilim ve kültür seviyesi en yüksek olan Kurtuba Ümvorsitesi…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEKERİYA SULTAN

?–? Şehir kaydı yok

Isparta evliyâsından. Hayâtı ve hangi devirde yaşadığı hakkında bilgi bulunamayan Zekeriya Sultan'ın kabri, Isparta-Senirkent'te olup ziyâret edilmektedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEKERİYYÂ BİN YAHYÂ ES-SÂCÎ

?–919 Şehir kaydı yok

Basra’da yetişen fıkıh ve hadîs âlimlerinin büyüklerinden. İsmi, Zekeriyyâ bin Yahyâ bin Abdurrahmân bin Bahr bin Adîy bin Abdurrahmân bin Ebyad bin Deylem bin Bâsil bin Dabbe ed-Dabbî el-Basrî es-Sâcî’dir. Künyesi, Ebû Yahyâ olup “Sâcî” lakabı ile meşhûr olmuştur. Basra’da doğdu. İlim tahsili için Kûfe’ye, Hicaz’a ve Mısır’a gitti. Birçok âlimden hadîs ve fıkıh ilimlerini öğrendi. Yüksek ilim sahibi olup çok kitap yazdı. 307 (m. 919) senesinde Basra’da vefât etti. Vefâtında 90 yaşında idi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEKERİYYÂ ENSÂRÎ

1423–1520 Şehir kaydı yok

Şafiî mezhebi fıkıh âlimi ve evliyânın büyüklerinden. İsmi, Zekeriyyâ bin Muhammed bin Ahmed bin Zekeriyyâ’dır. Künyesi Ebû Yahyâ, nisbeti Ensârî olup, lakabı Zeynüddîn’dir. 826 (m. 1423) senesinde Senîke’de doğdu. 926 (m. 1520) senesinde Kâhire’de vefât etti. Karâfe mezarlığında, İmâm-ı Şafiî’nin türbesinin tam karşısına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEMAHŞERÎ

?–538 Şehir kaydı yok

Tefsir, fıkıh ve lügat âlimi. İsmi, Kasım bin Ömer, künyesi Ebü’l-Kâsım, lakabı Allâme Cârullah’dır. 1074 (H. 467) senesinde Hârezm’in Zemahşer kasabasında doğdu. 1144 (H. 538)’de bir arefe gecesi Cürcâniyye’de vefat etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEMZEM-İ HÂSSA

1765–? Şehir kaydı yok

Anadolu'da yetişen evliyâ hanımlardan. Babasının ismi Şeyh Mustafa Fânî’dir. Büyük velî Gavs-ül-Memdûh’un hanımı ve amcasının kızıdır. 1765 (H.1178) senesinde Siirt’te doğdu. Annesi Âişe Hâtun şöyle anlattı: “Zemzem’e hâmile idim. Bir gün bana gâibden bir zât görünüp, sâlihâ bir çocuğumun olacağını müjdeledi. Kim olduğunu sorduğumda, bir melek olduğunu sö…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZENBİLLİ ALİ EFENDİ

?–1526 Şehir kaydı yok

Osmanlı âlimlerinin meşhûrlarından. Sekizinci Osmanlı şeyhülislâmıdır. İsmi, Ali bin Ahmed bin Cemâleddîn Muhammed’dir. Lakabı Alâeddîn el-Hanefî er-Rûmî’dir. Evliyânın ve âlimlerin meşhûrlarından olan Cemâleddîn Aksarâyî’nin torunudur. Dedesine nisbetle “Cemâlî” denilmiş ve Ali Cemâlî ismiyle tanınmıştır. Evinin penceresinden bir zenbil sarkıtır, suâl sormak isteyenler, suâllerini bir kâğıda yazıp zenbile koyardı. O da çekip suâllerin cevâbını yazar, zenbili tekrar sarkıtırdı. Bu sebeble “Zenbilli Ali Efendi” ismiyle meşhûr olmuştur. Doğum târihi bilinmemekte olup, 932 (m. 1526) senesinde İstanbul’da vefât etti. Türbesi Zeyrek yokuşundadır. Aslen Aksaraylıdır. O zaman Aksaray, Karaman eyâle

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZENGENÎ

?–? Şehir kaydı yok

Irak velîlerinden. İsmi Mahmûd bin Yûsuf’tur. Bâbâniyye sülâlesindendir. 1717 (H.1130) târihinde Karadağ’da doğdu. 1800 (H.1215) târihinde Kerkük’te vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZENGÎ ATÂ

?–1199 Şehir kaydı yok

Türkistan evliyâsının büyüklerinden. Ahmed Yesevî hazretlerinin ilk hocası Arslan Baba’nın torunlarındandır. Ahmed Yesevî’nin dört halîfesi vardı. Bunlar, Mensûr Atâ, Saîd Atâ, Süleymân Atâ, Hakîm Atâ veya son ikisinin aynı şahıs olma durumunda, Süleymân Hakîm Atâ adlarını taşıyorlardı. Mensûr Atâ, Ahmed Yesevî hazretlerinin hocası Arslan Baba’nın oğlu idi. İlk terbiyesini babasından aldı. Ahmed Yesevî hazretlerinin terbiyesine teslim edildi Zâhirî ve bâtınî ilimlerde âlim oldu. Mensûr Atâ’nın 594 (m. 1197) yılında vefâtında, oğlu Abdülmelik Atâ halîfesi oldu. Abdülmelik Atâ’nın da çok geçmeden vefât etmesi üzerine, oğlu Tâc Hoca babasına halîfe oldu. Tâc Hoca, 596 (m. 1199) yılında vefât et

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZERKÂNÎ

1645–1710 Şehir kaydı yok

Mâlikî mezhebi fıkıh ve hadîs âlimlerinden. İsmi, Muhammed bin Abdülbâkî bin Yûsuf bin Ahmed bin Alvân Zerkânî’dir. Babası gibi Zerkânî adıyle meşhûr oldu. Künyesi Ebû Abdullah’dır. 1055 (m. 1645) senesi Mısır’da Zerkân köyünde doğdu. 1122 (m. 1710) senesi Ramazân-ı şerîf ayında, Kâhire’de vefât etti. Cenâze namazını büyük âlim Şeyh Muhammed Kûşî kıldırdı.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZERKEŞÎ (Muhammed bin Bahadır)

1344–1392 Kahire

Tefsîr, hadîs ve Şafiî mezhebi fıkıh âlimi. İsmi, Muhammed bin Bahadır bin Abdullah’tır. Ebû Abdullah künyesini aldı. Bedruddîn lakabı verildi. Aslen Türk olduğu için, Türkî nisbet edildi. Zerkeşî nisbetiyle meşhûr oldu. 745 (m. 1344) senesinde Kâhire’de doğdu. Kırkdokuz yaşında iken, 794 (m. 1392) senesinde Kâhire’de vefât etti. Karâfet-üs-sugrâ’da Emîr Bektemûr Sakî türbesi yakınına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

ZEYD BİN ESLEM

?–753 Şehir kaydı yok

Medine-i münevverede yetişen müfessirlerin (tefsîr âlimlerinin) en meşhûru. Künyesi Ebû Abdullah veya Ebû Üsâmedir. Tabiînin büyüklerindendir. Hazreti Ömer’in oğlu Hazreti Abdullah onu âzâd etti. 136 (m. 753) târihinde Medine’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYD BİN HABBÂB ET-TEYMÎ

?–? Şehir kaydı yok

Büyük hadîs âlimlerinden. Künyesi, Ebû Hüseyn’dir. 158 (m. 774)’de vefât etmiştir. Mâlik bin Mugavvel, Süfyân-ı Sevrî, Şû’be, Seyf bin Süleymân, Mâlik bin Enes gibi büyük âlimlerin (r.aleyhim) derslerini dinlemiştir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYD BİN HARİSE

?–? Şehir kaydı yok

Eshâb-ı kiramın büyüklerinden ve Peygamber efendimizin azadlı kölesi. Tahminen milâdî 575 yılında doğmuş olup, annesi Su’da binti Salebe’dir. Künyesi oğluna nisbetle “Ebû Üsâme’dir.” Yemenli’dir. Yemen’in o zamanki en muhterem kabilesi olan Kudâa kabilesine mensûbtur. Annesi ise Tay kabilesinin bir kolu olan Maanoğullarındandır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYD BİN HASEN EL-YEMENÎ

1066–1134 Şehir kaydı yok

Yemen’de yetişen Şafiî âlimlerinden. İsmi. Zeyd bin Hasen bin Muhammed bin Ahmed bin Meymûn bin Abdullah Abdülhamîd İbni Eyyûb el-Yemenî el-Fâyeşî’dir. 458 (m. 1066) senesi Şevval ayında Yemen’de doğdu. Ahmed, Ali, Kâsım isimlerinde çocukları vardır. Şafiî mezhebinin büyük âlimlerindendir. Yaşadığı devirde, Yemen diyarında yetişen fakîhlerin şeyhi, üstadı kabûl edilmişti. Tefsîr, kırâat, hadîs, lügat, nahiv, kelâm, fıkıh, hılâf, usûl-i fıkh ve hesâb ilimlerinde derin bilgisi bulunan bir âlimdir. Birçok defa hacca gidip Mekke’de bulundu. Hayâtı boyunca Yemen’de Ce’âmî denilen köyde ders verdi. 528 (m. 1134) senesi Receb ayında orada iken vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYD BİN SABİT

?–? Medine

Eshâb-ı kiramın, büyüklerinden. Yaklaşık 612 senesinde Medine’de doğdu. Hicrî 45 veya 55 senesinde Medine’de vefât etti. Hazreti Zeyd bin Sâbit’in nesebi: Zeyd bin Sabit bin Dahhak bin Zeyd bin Lûzân bin Amr bin Abdiavf bin Ganm bin Mâlik bin Neccâr, el-Ensârîyyi’l-Hazrecî, Benî Neccâr’dır. Annesi Nevvâr binti Mâlik bin Mûâviye bin Adî’dir. Künyesi Ebû Saîd veya Ebû Sâbit’tir. Ayrıca Ebû Hârice veya Ebû Abdurrahmân da denilmektedir. Lakabı ise el-Kârî’ veya el-Mukrî’ veya el-Farzî veyahut da Kâtibü’l-Vahy Hibrü’l-Ümme’dir. Babası Sabit hicretten önce Evs ile Hazrec kabileleri arasında (Yevmü’l Buâs) adıyla bilinen bir muharebede ölmüştü. Babası öldüğünde Zeyd ( radıyallahü anh ) henüz altı y

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

ZEYD BİN ZEYNEL’ÂBİDÎN

698–698 Medine

Tabiînden fıkıh âlimi. Hazreti Hüseyin’in torunu ve İmâm-ı Zeynel’âbidîn’in oğludur. Ya’nî, Zeyd bin Zeynel’âbidîn Ali bin Hüseyin bin Ali bin Ebû Tâlib’dir (r.anhüm). Künyesi, Ebu’l-Hüseyin olup, Hâşimî ve Kureşî nisbetleri verildi. Medine’de 79 (m. 698) yılında doğdu. Emevî halifesi Hişâm bin Abdülmelik zamanında, kendisine taraftar gözüken münâfıkların kışkırtması neticesinde, halifenin askerleriyle yaptığı savaşta şehîd oldu. Şehâdeti, 122 (m. 740) yılında olmuş, cesedi Kûfe’ye, başı Mısır’a defn edilmiştir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYLA’Î (Fahreddîn Osman bin Ali)

?–1343 Şehir kaydı yok

Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinin meşhûrlarından. İsmi, Osman bin Ali bin Muhammed el-Bâri’î ez-Zeyla’î’dir. Künyesi Fahreddîn olup, Ebû Muhammed künyesi ile tanınırdı. “Zeyla’î” nisbeti ile meşhûr oldu. Zeyla’, Kızıldenizin Habeşistan sahilinde bir kasabadır. Doğum târihi ve yeri bilinmemektedir. Fıkıh, nahiv ve ferâiz bilgilerinde büyük bir âlim olarak yetişti ve meşhûr oldu. 705 (m. 1305) senesinde Kâhire’ye gelip ders ve fetvâ verdi. Takrir ve incelemelerde bulundu. Fıkıh ilminin yayılmasında büyük hizmeti oldu. Çok kıymetli şerhleri ve te’lîf eserleri vardır. 743 (m. 1343) senesi Ramazan ayında, Mısır’da vefât etti. Buradaki Karâfe kabristanına defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNEB BİNTİ RESÛLULLAH

?–? Şehir kaydı yok

Resûlullah efendimizin dört kızından birincisi. Bi’set-i Nebevî yâni Resûlullah efendimize Peygamber olduğunun bildirilmesinden on sene önce Mekke’de doğdu. Hicretin sekizinci yılında otuz bir yaşında Medine’de vefat etti

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

ZEYNEL ÂBİDÎN

666–713 Medine

Tabiînin büyüklerinden ve oniki imam’ın dördüncüsü, ismi, Ali bin Hüseyin bin Ali bin Ebî Talib’dir. Künyesi, Ebû Muhammed ve Ebü’l-Hasen’dir. Lakabı, Şeccâd ve Zeynel Âbidîn’dir. Hazreti Hüseyin’in oğludur. Annesi Acem padişahının kızı Şehr-i Bânû Gazâle’dir. 46 (m. 666) senesinde Medine-i Münevvere’de doğdu. 94 (m. 713) senesi Muharrem ayının onsekizinde yine doğum yerinde şehîd edildi. Bakî kabristanında amcası Hazreti Hasan’ın yanına defn edildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNEL’ÂBİDÎN KAYSERÂNÎ

1349–1414 Medine

Anadolu evliyâsının büyüklerinden. 750 (m. 1349) yılında Medîne-i münevverede Rasas mahallesinde doğdu. Babası Seyyid Ahmed Şemsüddîn Efendi olup, annesi ise, Seyyid İzzeddîn Hasen Rıfâî’nin kızı Sâdiye Hanım’dır. Nesebi, yirmidokuzuncu batında Hazreti Ali’ye ulaşmaktadır. Doğum yerine nisbetle Medenî, yerleştiği Kayseri şehrine nisbetle de Kayserânî denildi. 817 (m. 1414) yılında Kayseri’de vefât etti. Kabri, Burhâneddîn Tirmizî hazretlerinin türbesi içinde olup, ziyâret edilmektedir.

Hayatını keşfet →

Tâbiîn Âlimi

ZEYNELÂBİDÎN

?–? Medine

Tâbiînin büyüklerinden ve Oniki İmâm’ın dördüncüsü. İsmi, Ali bin Hüseyin bin Ali bin Ebî Tâlib’dir. Künyesi, Ebû Muhammed ve Ebü'l-Hasan’dır. Lakabı, Şeccâd ve Zeynelâbidîn’dir. Hazret-i Hüseyin’in oğludur. Annesi, Acem pâdişâhının kızı Şehr-i Bânû Gazâle’dir. 666 (H.46) senesinde Medîne-i münevverede doğdu.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNELÂBİDÎN AYDERÛSÎ

1576–1631 Şehir kaydı yok

Yemen’in büyük velilerinden. İsmi Ali bin Abdullah’tır. Zeynelâbidîn lakabıyla ve Ayderûsî nisbesiyle meşhûrdur. Tâc-ül-Ârifîn, Şeyh-ül-İslâm vel-müslimîn lakablarıyla da bilinir. 1576 (H.984) senesi Zilhicce ayında Yemen’in Terim şehrinde doğdu. 1631 (H.1041) senesinde aynı yerde vefât etti. Kabri, Cenân Beşşâr’daki babasının türbesindedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNELÂBİDÎN MUHAMMED

?–1638 Şehir kaydı yok

Büyük velîlerden. İsmi, Muhammed bin Muhammed, lakabı Zeynelâbidîn’dir. Mısır’da doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir. 1638 (H.1048) senesinde Mısır’da vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNÎ ÇELEBİ

?–1520 Şehir kaydı yok

Osmanlı âlimlerinin meşhûrlarından. İsmi, Muhammed bin Muhammed Fenârî olup, lakabı Zeynüddîn ve Zeynel’âbidîn’dir. Zeynî Çelebi diye meşhûr oldu. Doğum târihi bilinmeyen Zeynî Çelebi, Hanefî mezhebi âlimlerindendir. 926 (m. 1520) senesinde Haleb kadısı iken, Rebî’ul-evvel ayının başlarında vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNÜDDÎN ÂMİDÎ (Ali bin Ahmed)

?–? Şehir kaydı yok

Hanbelî mezhebi fıkıh âlimlerinden. Âmid (Diyarbakır) şehrindendir. İsmi, Ali bin Ahmed bin Yûsuf bin Hıdr el-Âmidî olup, lakabı Zeynüddîn’dir. Aslen Âmidli olan Âmidî’nin, doğum ve vefât târihleri ve hâl tercümesi hakkında kaynaklarda fazla ma’lûmât yoktur. Vefât târihi 710 (m. 1310 ve 714 (m. 1314) olarak bildirilmiştir. Keşf-üz-zünûn’da ise 762 (m. 1361) olduğu yazılıdır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNÜDDÎN MÛSULÎ (Ali bin Hüseyn)

1282–1354 Musul

Şafiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. Künyesi Ebü’l-Hasen, lakabı Zeynüddîn’dir. Fıkıh, usûl, kırâat, nahiv, edebiyat ilimlerinde âlim ve şâirdir. 681 (m. 1282) senesinde Musul’da doğdu. 755 (m. 1354) senesinde Musul’da vefât etti. İbn-i Şeyh-ül-Uveyne ismiyle de tanınmıştır. Uveyne, pınarcık ma’nâsındadır. Bu ismi alması, dedesinin bir işi sebebiyle olmuştur. Dedesi sâlih, evliyâ bir zât olup, Musul dışında kendisine mahsûs bir zaviyede otururdu. Bulunduğu yerde su yoktu. Uzaktan taşınıyordu. Bir gece rü’yâsında, zaviyesinden bir yerde su çıktığını gördü. Uyanınca, rü’yâsında gördüğü yeri kazdı. Oradan, gayet tatlı, nefis bir pınar çıktı. Bu sebeble kendisine Şeyh-ül-Uveyne, torunu olan Zeynüdd

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNÜDDÎN-İ HÂFÎ

1356–1435 Şehir kaydı yok

Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden ve evliyânın büyüklerinden. İsmi, Muhammed bin Muhammed bin Muhammed bin Ali el-Hâfî el-Hirevî’dir. Künyesi Ebû Bekr ve lakabı Zeynüddîn olup, daha çok Zeynüddîn-i Hâfî diye tanınır. Tasavvufda Halvetiyye yolunun kollarından olan Zeyniyye yolunun müessisidir (kurucusudur). 757 (m. 1356) senesi Rebî’ul-evvel ayının onbeşinci günü, Horasan’da bulunan Hâf (veya Havâf) beldesinde doğdu. 838 (m. 1435) senesi Şevval ayının ikinci günü, Pazar gecesi Hirat’ta vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNÜDDÎN-İ IRÂKÎ

1325–1404 Şehir kaydı yok

Hadîs ve fıkıh âlimi. İsmi, Abdürrahîm bin Hüseyn bin Abdurrahmân bin Ebî Bekr bin İbrâhim el-Kürdî’dir. Künyesi Ebü’l-Fadl olup, lakabı Zeynüddîn Irâkî’dir. Irakî ismiyle tanınmıştır. 725 (m. 1325) senesinde doğdu. 806 (m. 1404)’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYNULLAH KAZANÎ

?–? Şehir kaydı yok

Son devir Anadolu velîlerinden. Zamânının meşhûr velîsi ve büyük âlimi Ahmed Ziyâeddîn Gümüşhânevî hazretlerinin, Kazan ve Kafkasya’da insanları irşâd için vazîfelendirdiği halîfelerindendir. Doğum ve vefât târihi bilinmemektedir.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYREK MUHAMMED EFENDİ

?–1506 Şehir kaydı yok

Fâtih Sultan Mehmed Hân zamanında, Anadolu’da yetişen âlimlerden. Muhammed Efendi’nin babası, Mahmûd Hüseynî’dir. Doğum târihi bilinmemektedir. Hacı Bayram-ı Velî hazretlerinin yüksek talebelerinden olup, çok zekî olduğu için, hocası tarafından “Zeyrek” lakabı verildi. Daha çocuk iken Hacı Bayram-ı Velî’nin talebesi oldu. Tasavvuf ilminde de çok yükseldi. Allahü teâlânın zâtına ve sıfatlarına âit ince bilgileri elde etti. Molla Hızır Şâh’a da talebelik yapıp, çok ilim tahsil etti. Önce Bursa’da, Sultan Murâd Hân Gâzî Medresesi’nde müderrislik yaptı. İstanbul’un fethinden sonra, Sultan Fâtih’in yaptırmış olduğu Semâniyye medreselerinden birine ta’yin edildi. Bugün “Zeyrek” adı ile anılan semt

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYREK-ZÂDE RÜKNEDDÎN EFENDİ

?–1532 Şehir kaydı yok

Osmanlı âlimlerinden. Zeyrek ismiyle meşhûr Muhammed bin Mahmûd Efendi’nin oğludur. Zeyrek-zâde diye tanınır. İsmi Ahmed, lakabı Rükneddîn’dir. Zeyrek-zâde Rükneddîn bin Muhammed Efendi diye meşhûrdur. Doğum târihi ve yeri bilinmemektedir. 939 (m. 1532)’da Edirne’de vefât etti. Orada yaptırdığı mektebin yanında medfûndur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYTÛNE

1670–1726 Şehir kaydı yok

Fıkıh ve tefsîr âlimi. İsmi, Muhammed bin Abdullah Zeytûne’dir. 1081 (m. 1670) senesinde Tunus’un bir köyü olan Menistir’de doğdu. 1138 (m. 1726) senesi Şevval ayında Perşembe günü sabahleyin Tunus’da vefât etti. Cenâzesine Emîr Hüseyn bin Ali de geldi. Cenâzesi çok kalabalık oldu. Şehrin bütün caddeleri insanlarla dolup taştı. Kâdı Muhammed bin Abdüsselâm’ın kabrine yakın bir yere defnedildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZEYYÂD

?–1615 Şehir kaydı yok

Mısır’da yetişen Şafiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi, Ali bin Yahyâ’dır. Lakabı Nûreddîn’dir. Zeyyâd diye meşhûr olmuştur. Doğum yeri ve târihi kesin olarak bilinmemekte olup, 1024 (m. 1615) senesi Rebî’ul-evvel ayının beşinde Cum’a gecesi Kâhire’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİVİNGÎ

?–1971 Şehir kaydı yok

Anadolu velîlerinden. Eruh'a bağlı Fındık nâhiyesinin Zivinga köyünde doğdu. İsmi Muhammed'dir. 1971 senesinde vefât etti. Sekiz yaşında babasını kaybetti. Bu yaşta âilelerinin âdeti üzerine ilim tahsîline başladı. Önce dedelerinin talebelerinden olan Şeyh Hüseyin'den okudu. Sonra Cizre'ye gidip Eruh'a bağlı Tanzî Medresesinde babasının icâzetli talebesi…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂ PAŞA

1825–1855 İstanbul

Tanzîmât devri yazar, şâir ve devlet adamlarından. Esas ismi Abdülhamîd Ziyâüddîn veya Abdülhamîd Ziyâ’dır. 1825 yılında İstanbul’da Kandilli’de doğdu. Babası Galata gümrüğünde kâtib olarak vazîfe yapan Erzurumlu Ferîdüddîn Efendi, annesi ise, Itır Hanım’dır. İlk tahsîline Kandilli’de başladı. Daha sonra Süleymânîye’deki Mekteb-i ulûm-ı edebiyye’ye devam…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂEDDÎN BERNÎ

?–1285 Şehir kaydı yok

Hindistan’ın meşhûr velîlerinden. Hâce Nizâmüddîn-i Evliyânın talebesidir. Hocasına yakın olmak nîmetine kavuşan seçilmişlerdendi. Gıyâspûr Şehrinde otururdu. 1285 (H.684) senesi civârİnda do?up, 1357 (H.758) de vefât etti. Vefât târihi, KeŞf-üz-Zünûn’da 1493 (H.899) olarak bildirilmiŞtir ki, bu mümkün de?ildir. Babasİ Müeyyidülmülk Sultan Alâeddîn Halacî…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂEDDÎN GÜMÜŞHÂNEVÎ

1813–1893 Şehir kaydı yok

Büyük velîlerden. İsmi Ahmed bin Mustafa, künyesi Ziyâeddîn olup, Gümüşhânevî diye meşhûrdur. Babası Emirler sülâlesinden Mustafa Efendidir. 1813 (H.1228) târihinde Gümüşhâne'nin Emirler Mahallesinde doğdu. 1893 (H.1311) târihinde İstanbul’da vefât etti. Kabr-i şerîfi, Süleymâniye Câmii avlusunda Kânûnî Sultan Süleymân Han Türbesinin kıble tarafında olup…

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂEDDÎN NURŞÎNÎ

?–? Şehir kaydı yok

Osmanlı âlim ve velîlerinden. İsmi Muhammed Ziyâeddîn’dir. Nurşînî nisbesiyle meşhûr olmuştur. Babası büyük velî Abdurrahmân Tâgî (Tâhî) hazretleridir. 1855 (H.1272) senesinde Bitlis’in Hizan ilçesine bağlı Usba köyünde doğdu. 1923 (H.1342) senesinde Bitlis’in Nurşin köyünde vefât etti. Kabri Nurşin’de babasının türbesinin yanındadır.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂÜDDÎN ABDÜRRAHMÂN KERKÜKÎ

1797–1858 Şehir kaydı yok

Evliyânın büyüklerinden. İsmi Abdürrahmân Hâlis, nisbesi Kerkükî Tâlibânî olup, lakabı Ziyâüddîn’dir. Şeyh Ahmed Tâlibânî’nin oğludur. 1212 (m. 1797) senesinde Irak’ta, Kerkük şehrinin yakınında bulunan Tâlibân köyünde doğdu. Orada yetişti. Bunun için Tâlibânî nisbesiyle de tanınmıştır. 1275 (m. 1858) senesinde Kerkük’de vefât etti.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂÜDDÎN MAKDİSÎ (Muhammed bin Abdülvâhid)

?–1173 Şehir kaydı yok

Büyük hadîs âlimi. İsmi, Muhammed bin Abdülvâhid bin Ahmed bin Abdürrahmân Sa’dî’dir. Künyesi, Ebû Abdullah olup, lakabı Ziyâüddîn’dir. 569 (m. 1173) senesi Cemâzil-âhır ayının beşinde Dımeşk’da doğup, 643 (m. 1245) senesi Cemâzil-âhır’in onsekizinde burada vefât etti. Ziyâüddîn Makdisî aynı zamanda büyük bir târih âlimidir. Onun, hadîs ve târih ilmindeki şöhreti her yere yayıldı.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂÜDDÎN MÂRÂNÎ (Osman bin Îsâ)

1122–? Şehir kaydı yok

Hadîs ve Şafiî mezhebi fıkıh âlimi. Künyesi, Ebû Amr olup ismi, Osman bin Îsâ bin Derbâs’tır. 516 (m. 1122) yılında Musul’un batısındaki Hedbân’da doğdu. Hedbânî, Mârânî, Mısrî, Kürdî nisbet edildi.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZİYÂÜDDÎN NAHŞEBÎ

?–? Şehir kaydı yok

Hindistan ulemâ ve evliyâsından. Seyyiddir. Bedâyûnlu idi. Bedâyûnî, Nahşebî, Dehlî ve Hindî nisbet edildi. Şeyh Hamîdeddîn Nâgûrî’nin torunu ve halifesi olan Şeyh Ferîd’in talebesi idi. Ondan ilim öğrenip, feyz aldı. Hindistan’da onun devrinde Ziya isminde üç kimse vardı. Biri Nahşebî diğerleri, Ziya Semnânî ve Ziya Bernî idi. Ziya Semnânî, zamanın büyük evliyâsı Nizâmüddîn Evliyâ’ya muhalifti. Ziya Bernî, Nizâmüddîn Evliyâ’yı çok severdi ve onun talebesi idi. Ziya Nahşebî ise, Nizâmüddîn Evliyâ’ya muhalif değil ise de, talebesi de değildi. Herkesten uzak bir hayat yaşardı. Kimseyi beğenmemezlik etmez, kimseye de gönül bağlamazdı. Bedâyûn’daki, isimsiz ve ıssız zaviyesinde kitap yazmakla me

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZÜBEYR BİN BEKKÂR

?–869 Şehir kaydı yok

Hadîs âlimlerinin meşhûrlarından. Künyesi, Ebû Abdullah’dır. Doğum târihi bilinmemektedir. 256 (m. 869) senesi Zilka’de ayında vefât etti. Süfyân bin Uyeyne, Nadr bin Şumeyl, Ebû Hâsen el-Medâinî, Abdullah bin Nâfi es-Sâiğ, İbrâhîm bin Münzir ve daha başka âlimleri dinlemiş, onlardan rivâyetlerde bulunmuştur. Ondan da, Ahmed bin Yahyâ Sa’leb, Muhammed bin Ahmed bin Berrâ, Ebû Bekr bin Ebiddünyâ ve başka âlimler (r.aleyhim) rivâyette bulunmuştur.

Hayatını keşfet →

Âlim kaydı

ZÜHEYR BİN HARB

777–848 Şehir kaydı yok

Hadîs âlimlerinin büyüklerinden. İsmi, Züheyr bin Harb bin Şeddâd en-Nesâî’dir. Bağdâd’da bulunduğu için “Bağdâdî”de denir. Künyesi, Ebû Hayseme ve Ebû Harrâşî’dir. 160 (m. 777) senesinde doğdu. Sonra Bağdâd’a yerleşti. Burada birçok âlimin sohbetinde bulundu. Onlardan çok ilim öğrendi. Birçok talebe yetiştirdi. 234 (m. 848) senesinde Şa’bân ayının son Perşembe gecesi 74 yaşında iken vefât etti.

Hayatını keşfet →

Tebe-i Tâbiîn Âlimi

ZÜHEYR BİN MUÂVİYE

718–789 Kûfe

Tebe-i tabiîn devrinde Kûfe’de yetişen hadîs âlimlerinin büyüklerinden. Adı, Züheyr bin Muâviye bin Hudeyc bin Rahîl bin Züheyr bin Hayseme el-Ca’fî’dir. Künyesi Ebû Hayseme el-Kûfî’dir. 100 (m. 718) senesinde Kûfe’de doğdu. Cezîre veya Cizre denilen yere yerleşti. 173 (m. 789) senesinin Receb ayında vefât etti.

Hayatını keşfet →