TRABLÛSÎ (İbrâhim bin Mûsâ)

Hanefî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi, İbrâhim bin Mûsâ bin Ebî Bekr bin Şeyh Ali et-Trablûsî el-Hanefî’dir. Lakabı Burhâneddîn olup, Trablûsî nisbeti ile tanınırdı. 853 (m. 1449) senesinde Trablus’da doğdu. Dımeşk’da birçok âlimden ilim tahsil etti. Şerefüddîn bin Abdullah bunlardan biridir. Onunla beraber Kâhire’ye geldi. Bütün ihtiyâçlarını bu zât karşılardı. Burada Selâhüddîn-i Trablûsî’nin dergâhında ikâmet ederdi. Tasavvuf ma’rifetlerine, onun feyz ve bereketiyle kavuştu. Rîmî’den de, Irâkî’nin nazm hâlindeki “Elfiye” sinin şerhini okudu. Şeybânî’den çok ilim aldı. Hâfız Sehâvî’den de me’ânî ilmine dâir eserlerin şerhleri ile Muhammed bin Hasen’in ve başka âlimlerin eserlerini dinleyip öğrendi. Onun ba’zı eserlerine ta’lîkler yaptı. Ebüssü’ûd Efendi’den ilim öğrendi. Radıyyüddîn-i Evcâfi’den de ilim tahsil etti. 915 (m. 1509) senesinde hacca gidip, bir müddet Mekke’de kaldı. Sonra Kâhire’ye döndü. 922 (m. 1516) senesi Zilka’de ayının ondördüncü günü, Kâhire’de vefât etti. Medresede namazı kılınıp, Karâfe kabristanına defnedildi.

Sehâvî onun hakkında şöyle demektedir. “O, fazilet sahibi, sakin, dindar bir kimse olup, 894 (m. 1489) senesinde, Hanefî âlimleri ile beraber. Devâdâriyye kubbesindeki sultânın huzûruna geldi. Onun hâlini ve faziletini hemen anlayan sultan, ona iltifât edip, çok ikram ve ihsânlarda bulundu. Sonra, onu Mısır havâlisine yerleştirdi.”

Şeyh Cârullah bin Fehd ise şöyle demektedir: “İbrâhim Trablûsî, Mısır’da Hanefî âlimlerinin en büyüklerinden oldu. Kahmâsiyye Medresesi’nin başmüderrisliğine ta’yin edildi, ilminin, hayrının ve iyiliğinin çokluğundan dolayı, her mes’eleyi çözer, hallederdi. Çok sayıda eser te’lîf etti.”

Eserlerinin başlıcaları şunlardır, 1-El-İs’âf fî hükm-il-evkâf, 2- Mevâhib-ür-Rahmân fî mezheb-in- Nu’mân: Kendisi bu eserini şerh edip, buna “El-Burhan” adını verdi.

¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾

1) Mu’cem-ül-müellifîn cild-1, sh. 117

2) En-Nûr-üs-sâfir sh. 104

3) El-A’lâm cild-1, sh. 76

4) Keşf-üz-zünûn sh. 85, 1895